Kök Hücre Tedavisi Ücretli midir? Cebin de Tedavi Olur mu, Yoksa Sadece Vücudun mu? İzmir’de yaşayan biri olarak şunu fark ettim: Bizim burada konu ne olursa olsun mutlaka bir yerden “abi bunun fiyatı ne kadar?” sorusuna bağlanır. Kordon’da yürürken dondurma alırsın, beş dakika sonra arkadaş grubundan biri “Ya bu dondurma da pahalı olmuş” der. Kahve içmeye gidersin, fincan masaya gelmeden hesap konuşulur. Hatta bazen daha yemeği sipariş vermeden içimizden küçük bir muhasebeci çıkar. Geçenlerde arkadaşlarla otururken konu sağlık meselelerine geldi. Herkes kendi çapında doktor olmuştu. Bizim grubun değişmeyen klasiği: İnternetten üç yazı okuyup profesör havasına girmek. Tam o sırada biri…
Yorum BırakGünlük Yolculuk Yazılar
Kaynakların Kıtlığı ve Deride Kabuklanma: Ekonomik Bir Perspektif Bir insan olarak, kaynakların kıtlığı ve seçimlerin sonuçları üzerine düşünmek hayatın her alanında karşımıza çıkar. Sağlık, ekonomi ve bireysel refah arasındaki çizgiler bazen bulanıklaşır; sanki mikroskop altında incelenen bir hücre gibi, davranışlarımız da daha büyük sistemlerle etkileşim halindedir. Bu yazıda “deride kabuklanma neden olur?” sorusunu ekonomi perspektifinden ele alacağım. Bu olağandışı konu başlığı, mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi çerçevesinde incelendiğinde, piyasa dinamikleri, bireysel karar mekanizmaları, kamu politikaları ve toplumsal refahın ne kadar iç içe geçtiğini fark edeceğiz. Deride Kabuklanma Nedir ve Neden Ekonomiyle İlişkili? Tıp dilinde “deride kabuklanma”, genellikle cilt yüzeyindeki hücrelerin…
Yorum BırakBugünkü makalemizde “Köftenin pofuduk olması için ne yapmalı” ile ilgili dikkat edilmesi gereken noktaları inceliyoruz. Köftenin pofuduk olması için ne yapmalı? Mutfağın küçük sırlarından büyük lezzetlere Önerdiğimiz İçerik: Köftenin içine un konulur mu ? Ankara’da soğuk bir kış akşamı eve geldiğimde annemin mutfaktan yükselen kokusunu hâlâ hatırlarım. Daha kapıyı açmadan hangi yemeğin piştiğini anlamak mümkündü. Patates kızartmasının ya da tereyağında kavrulan soğanın kokusu bir yana, tavada pişen köftenin o kendine has kokusu bambaşkaydı. Fakat yıllar içinde fark ettim ki her köfte aynı olmuyor. Kimi zaman dışı güzel kızarmış olsa bile içi sert ve kuru kalıyor, kimi zaman da lokantadaki gibi…
Yorum BırakDeğerli Ozdenrentacar takipçileri, bu yazımızda “KV Kılıç’ı kim öldürdü” ile ilgili sık sorulan soruları yanıtlıyoruz. KV Kılıç’ı Kim Öldürdü? Kayseri’de Bir Gece, Bir Defter ve İçimde Kalan Sorular Kayseri’de soğuk bir kış akşamıydı. Penceremin önünde oturmuş, her zamanki gibi eski defterlerimi karıştırıyordum. Ben 25 yaşındayım ve yıllardır yaşadığım her şeyi küçük küçük not alırım. Bazen bir insanın söylediği tek bir cümleyi, bazen sokakta gördüğüm bir manzarayı, bazen de içimde oluşan garip bir hissi yazarım. Çünkü bazı anların unutulmaya hakkı olmadığını düşünürüm. O gece elimde tuttuğum defterin arasında yıllar önce yazdığım bir sayfa çıktı. Sayfanın başında tek bir soru vardı: “KV…
Yorum BırakSinir Sistem Hastalıkları Nelerdir? Ekonomi Perspektifinden Görünmeyen Maliyetler ve Toplumsal Dönüşüm Merhaba sevgili okurlar, Ozdenrentacar ile birlikte Sinir sistem hastalıkları nelerdir konusuna yakından bakıyoruz. Kaynakların sınırlı olduğu bir dünyada yaşıyoruz. Zamanımız sınırlı, bütçelerimiz sınırlı, sağlık sistemlerinin kapasitesi sınırlı ve hatta dikkatimiz bile sınırlı bir kaynak. Bu nedenle her tercih, beraberinde başka bir tercihten vazgeçmeyi getiriyor. İnsan hayatını doğrudan etkileyen sağlık sorunları söz konusu olduğunda ise bu seçimlerin ekonomik ve sosyal sonuçları daha görünür hale geliyor. Özellikle sinir sistemi hastalıkları, yalnızca tıbbi bir konu değil; aynı zamanda üretkenlikten kamu harcamalarına, aile bütçelerinden iş gücü piyasalarına kadar uzanan geniş bir ekonomik alanın…
Yorum BırakKuşlar Birbirine Kaç Günde Alışır? Sabır mı Gerekir, Yoksa Doğru Eşleşme mi? Kuşlar birbirine birkaç günde alışır mı? Bu sorunun kısa cevabı: Bazen evet, çoğu zaman hayır. İnternette “3 günde alışırlar”, “1 haftada kesin kaynaşırlar” gibi kesin cümleler görmek mümkün. Fakat gerçek hayat böyle takvim uygulaması gibi işlemiyor. Kuşların karakteri, türü, yaşı, geçmiş deneyimleri ve yaşadığı ortam bu süreci tamamen değiştirebiliyor. Açık konuşmak gerekirse kuş sahiplerinin en büyük hatalarından biri, iki kuşu aynı kafese koyup hemen arkadaş olacaklarını düşünmek. İnsanlarda bile aynı eve taşınan iki kişinin birbirine alışması zaman alırken, kuşların birkaç saat içinde kanat kanada dost olmasını beklemek biraz…
Yorum BırakSatır ve Sütun Ne? Siyaset Bilimi Perspektifinden Düzen, Güç ve Toplumsal Yapının Haritası İnsan toplulukları tarih boyunca karmaşık ilişkileri anlamlandırmak için r, sınıflandırmalar ve sistemler kurmuştur. Bir toplumda kim karar verir, kim temsil edilir, hangi kurallar işler ve hangi sesler görünür hale gelir? Bu sorular yalnızca siyaset biliminin değil, birlikte yaşama deneyiminin de temel sorularıdır. Çünkü her me biçimi, aynı zamanda bir güç ilişkisini de içinde taşır. Bir tabloya baktığımızda gördüğümüz satırlar ve sütunlar nasıl bilgiyi belirli bir düzene yerleştiriyorsa, siyasal sistemler de insanları, kurumları ve fikirleri belirli yapılar içinde konumlandırır. “Satır ve sütun ne?” sorusu ilk bakışta basit bir…
Yorum BırakRekabet Simbiyotik İlişki mi? Mücadele, İş Birliği ve İnsan Davranışının Gizli Dengesi Bazen hayatın içinde küçük bir an durup düşündüğümü fark ederim. Aynı işe başvuran iki insan, aynı sınava hazırlanan öğrenciler, aynı pazarda müşteriler için yarışan şirketler… İlk bakışta ortada sadece bir mücadele varmış gibi görünür. Biri kazanacak, diğeri kaybedecek gibi düşünürüz. Fakat gerçekten durum bu kadar basit midir? Bir rakibimiz olmasaydı kendimizi geliştirmek için aynı çabayı gösterir miydik? Daha hızlı koşmamızı sağlayan şey yalnızca hedefimiz midir, yoksa yanımızda koşan başka insanlar da bizi harekete geçirir mi? Bu sorular bizi ilginç bir kavrama götürür: Rekabet simbiyotik ilişki mi? Simbiyotik ilişki…
Yorum BırakSevgili Ozdenrentacar ziyaretçileri, bu yazıda Poligonu kim denetler konusunu derli toplu biçimde inceliyoruz. Kaynakların Yönetimi ve Gücün Dengesi: Poligonu Kim Denetler? Sorusu Üzerine Ekonomik Bir Analiz Bir toplumda hangi kaynakların nasıl kullanılacağına karar vermek, aslında yalnızca ekonomi uzmanlarının değil, günlük hayatını sürdüren herkesin karşı karşıya kaldığı temel bir sorudur. Çünkü ekonomi, yalnızca para, üretim veya ticaret rakamlarından ibaret değildir; sınırlı kaynaklarla sınırsız ihtiyaçlar arasında yapılan seçimlerin bütünüdür. Bir aile bütçesini planlarken, bir işletme yatırım kararı verirken ya da bir devlet kamu kaynaklarını dağıtırken aynı temel problemle karşılaşır: Neye öncelik verilmeli? Bir alanın, kurumun veya faaliyetin kim tarafından denetlendiği sorusu da…
Yorum BırakBazen en “küçük” eylemler bile—kimseye duyurmadığımız, hatta çoğu zaman gülüp geçtiğimiz—hayatın büyük sorularına açılır: Kıt kaynaklarla yaşıyoruz ve her kararımızın, fark etmesek de, bir bedeli var. Zamanımız sınırlı; su sınırlı; enerji sınırlı; sabrımız sınırlı. Bir de sosyal hayat var: mahremiyet, nezaket, birlikte yaşama kültürü… Tam bu noktada tuhaf ama şaşırtıcı biçimde öğretici bir soru ortaya çıkıyor: “Osurunca yıkamak gerekir mi?” Bu soru hijyenin ötesinde, tüketim alışkanlıklarını, kamu sağlığını, su ekonomisini ve hatta toplumsal refahı tartışmaya açan bir “mikro karar” aslında. Bu yazıda meseleyi tıbbi tavsiye vermeden, ekonomik bir mercekten ele alacağım: maliyetler, faydalar, dışsallıklar, belirsizlik, teşvikler ve davranışsal sapmalar… Bir…
Yorum Bırak